120.55
ICV
70
MNiSW
 
 

Eksploatacja podziemna kamieni blocznych w Europie

Krzysztof Galos 1  ,  
Ewa Lewicka 1,  
 
1
Instytut Gospodarki Surowcami Mineralnymi i Energią PAN, Kraków
2
PIG-PIB, Oddział Dolnośląski, Wrocław
Mining Science 2014;21(Special Issue 1):49–64
SŁOWA KLUCZOWE
STRESZCZENIE ARTYKUŁU
Podziemna eksploatacja kamieni blocznych jest rozpowszechniona w wielu krajach europejskich. Jej popularność będzie niewątpliwie rosnąć, przede wszystkim w związku z uwarunkowaniami środowiskowymi, przestrzennymi i ekonomicznymi. Najczęstszą przyczyną uruchamiania eksploatacji podziemnej skał blocznych jest rosnące zapotrzebowanie na materiały kamienne, których wydobycie metodą odkrywkową jest ograniczone. Istotnym aspektem tej eksploatacji musi być gwarantowana długoterminowa stabilność geomechaniczna górotworu. Eksploatacja podziemna umożliwia pozyskiwanie tylko wybranych partii złoża, bez konieczności usuwania nadkładu, przy minimalnym wpływie na powierzchnię terenu oraz niższych kosztach rekultywacji w porównaniu do eksploatacji odkrywkowej. Obecnie dotyczy ona niemal wyłącznie skał osadowych (głównie wapienie i piaskowce) oraz niektórych metamorficznych (głównie marmury). Najbardziej znane przykłady występują we Włoszech, także w Wielkiej Brytanii, Belgii, Portugalii, Słowenii, Chorwacji i Grecji. Najczęstszym stosowanym systemem jest komorowo-filarowy. Uzysk bloków jest zwykle wyższy niż w przypadku eksploatacji odkrywkowej, rzadko poniżej 60%. W Europie środkowej i wschodniej (w tym w Polsce) metoda podziemnej eksploatacji kamieni blocznych nie była do tej pory stosowana.
 
REFERENCJE (11):
1. BIZJAK K., 2003, Stability analysis of underground openings form extraction of nature stone, Geologija 46, 1, Ljubljana.
2. COLI M., 2001, Underground exploitation of the Carrara marble [w:] Modern Tunneling Science and Technology, Adachi et al. Eds.
3. COLI M., LIVI E., BALDI M., 2012, Studies for rockburst prediction in the Carrara Marble - II: geostruc-tural/geomechanical rivisitation and 2D FEM modeling of a large undergroun quarry, ISMR International Symposium - Eurorock, Stockholm, Sweden.
4. COLI M., LIVI E., TANINI C, 2003, Historical and cultural recovery of the Pietra Serena Quarrying in Fiesole (Firenze - Italy), Atti 4th Europ. Congr. On Reg. Cartography and Inf. System, Bologna.
5. COTMAN I., VUJEC S., 1998, Planiranje i pocetna iskustva podzemnogo otkopavanja architektonsko-gradevnogo kamena u Istri, Rudarsko-geolosko-naftni zbornik, 10, Zagreb.
6. CRAVERO M., IABICHINO G., 1997, Geomechanical study for the exploitation of an underground marble quarry, International Journal of Rock Mechanics and Mining Sciences, 34, 3-4.
7. DEL GRECO O., FORNARO M., OGGERI C, 1999, Underground dimension stone quarrying: rock mass structure and stability, ISMST Int. Symp. on Mining Sciences and Technology, Beijing.
8. EXADAKTYLOS G., TSOUVALA S., LIOLIOS P., BARAKOS G., 2007, A three-dimensional model of an underground excavation and comparison with in situ measurements, International Journal for Numerical and Analytical Methods in Geomechanics, 31, 411-433.
9. FORNARO M., LOVERA E., 2004, Geological-Technical and Geo-Engineering Aspects of Dimencional Stone Underground Quarrying, [w:] HACK R., AZZAM R., CHARLIER R. (Eds.) - Engineering Geology for Infrastructure Planning in Europe, Lecture Notes in Earth Sciences No. 104, Springer Verlag Berlin Heidelberg.
10. KORTNIK J., 2009, Underground natural stone excavation technics in Slovenia, RMZ - Materials and Geoenvironment, 56, 2.
11. OGGERI C, 2000, Design methods and monitoring in ornamental stone underground quarrying, Proc. of nt. Conf. GEOENG, Melbourne. WEST I., 2013, The Isle of Portland: Geology of the Quarries. Part of the Geology of the Wessex Coast (Jurassic Coast - Dorset and East Devon UNESCO World Heritage Site), Geological field description, http://www.southampton.ac.uk/~....
eISSN:2353-5423
ISSN:2300-9586